Prognozy emisji gazów cieplarnianych a zmiany klimatu

Encyklopedia Klimatologiczna ESPERE. Skrót od angielskich słów:
ENVIRONMENTAL SCIENCE PUBLISHED FOR EVERYBODY ROUND THE EARTH
ENCYKLOPEDIA ESPERE - menu główne (rozwiń)
Dział: Klimat Miasta. Poziom zaawansowany.
dział CZŁOWIEK I KLIMAT: ZAAWANSOWANE - menu (rozwiń)

Prognozy emisji gazów cieplarnianych a zmiany klimatu

Przyszły klimat będzie częściowo zależał od tego ile gazów cieplarnianych zostanie wyemitowanych przez ludzi, co z kolei zależy od rozwoju gospodarczego, postępu technologicznego oraz wzrostu liczby ludności świata. Przyrost demograficzny, wzrost standardu życia, zużycie paliw kopalnianych, a także efektywność zyżycia energii – to wszystko będzie miało ogromny wpływ na emisje gazów cieplarnianych w przyszłości.

Przyczyny

  1. Liczba ludności. Każda osoba jest konsumentem według pewnego wzorca, od którego zależy ile gazów cieplarnianych jest emitowanych. Zależy to od rodzaju jedzenia, które spożywamy, samochodów, którymi jeździmy, itd. Im więcej ludzi żyje na ziemi, tym większa emisja. Najbardziej zaś wzrasta ona, gdy zwiększa się liczba ludzi w najbogatszych regionach Ziemi.
  2. Dostatek. Im jesteśmy bogatsi, tym więcej konsumujemy i tym większa emisja gazów cieplarnianych.
  3. Zużycie paliw kopalnych. W przeciwieństwie do odnawialnych źródeł energii, takich jak energia wiatrowa, lub słoneczna, spalanie paliw kopalnych powoduje emisje gazów cieplarnianych. Ich wielkość zależy od rodzaju paliw jakie spalamy. Spalanie węgla powoduje wydzielanie większych ilości CO2 niż spalanie gazu.
  4. Efektywność wykorzystania energii. Nowe technologie pozwalają nam używać energii efektywniej. Dlatego w przyszłości prawdopodobnie będziemy zużywać mniej energii w produkcji przemysłowej i usługach. Obecnie potrzeba 0,5-1 l paliwa aby przejechać 10 km. Dawniej samochody potrzebowały go więcej; w przyszłości zaś silniki będą jeszcze oszczędniejsze, niż obecnie.

Scenariusze wydarzeń

Nie wiemy jak będą się w przyszłości kształtować czynniki wywołujące zmiany klimatu, ale możemy próbować to przewidzieć. Naukowcy z IPCC opracowali cztery odmienne prognozy na przyszłość, zwane również scenariuszami wydarzeń. Obejmują one czynniki takie jak zmiany w liczby ludności, wzrost standardu życia, zużycie energii oraz postęp w technologii wykorzystania energii do roku 2100. Wszystkie cztery scenariusze opisują możliwy rozwój wydarzeń:

A1B – bogaty świat

Szybki przyrost gospodarczy na świecie, niski wzrost demograficzny, szybkie tempo wprowadzania i stosowania nowych, bardziej efektywnych technologii.

A2 – świat zróżnicowany

W skali światowej duża przepaść pomiędzy bogatymi i biednymi, wysokie wskaźniki przyrostu naturalnego, wolniejszy rozwój gospodarczy. Wprowadzanie nowych technologii jest powolne, a potrzeby energetyczne są w dużej mierze zaspakajane przez spalanie paliw kopalnych.

B1 – świat zrównoważony

Szybko następujące zmiany na świecie. Troska o środowisko będzie stymulowała rozwój nowych technologii, które pozwolą uniknąć zużywania zapasów paliw kopalnych. Rozwijają się one i są szybko wprowadzane w użycie, odczuwalny jest także postęp w zmniejszaniu przepaści pomiędzy bogatymi a biednymi, zaś gospodarka w coraz większym stopniu jest przyjazna środowisku.

B2 – świat zróżnicowany pod względem technologicznym

Kładzie się nacisk na lokalne rozwiązania gospodarcze i społeczne oraz na zachowanie równowagi ekologicznej. W niektórych obszarach nastąpi szybki rozwój technologiczny, w innych zaś będzie się trzeba opierać na przestarzałych rozwiązaniach technologicznych.

scenariusze emisji

1. Jak mogą się zmieniać emisje CO2 w nadchodzącym stuleciu, według czterech różnych scenariuszy.
Źródło: IPCC. Polska wersja ryciny: Mateusz Kamiński.

Dla każdego z powyższych scenariuszy wydarzeń, naukowcy obliczyli prognozowane emisje gazów cieplarnianych. Dane te są następnie wprowadzane do modeli klimatycznych, by wyliczyć dla każdego scenariusza spodziewane zmiany w stężeniu gazów cieplarnianych, temperaturze, poziomie morza oraz warunkach klimatycznych.

Te scenariusze są podstawą stwierdzenia IPCC, że wzrost temperatury do roku 2100 może wynosić 1,4-5,8°C. By upewnić się, że wzięto pod uwagę wszystkie prawdopodobne warianty przyszłego rozwoju świata, sprawdzono także około 40 wersji wszystkich czterech scenariuszy, wprowadzając drobne zmiany odnośnie demografii, wzrostu gospodarczego i przewidywanego zużycia energii, użyto także różnych modeli ekonomicznych. Prognozy wzrostu temperatury wahają się w dość dużym zakresie ponieważ nie wiemy jeszcze wielu rzeczy o funkcjonowaniu systemu klimatycznego, a ponadto nie możemy precyzyjnie przewidzieć jaki będzie rozwój gospodarczy i emisje gazów cieplarnianych. IPCC twierdzi, iż w każdej prognozie emisji trzeba liczyć się z 40% prawdopodobieństwem, że zmiana temperatura będzie większa niż zakładano, a jedynie z 15%, że będzie mniejsza.

Opisane scenariusze nie biorą pod uwagę ewentualności wprowadzenia przez państwa nowych, efektywnych środków, służących zmniejszeniu emisji gazów cieplarnianych. Jeśli to nastąpi to zarówno emisje, jak i zjawisko globalnego ocieplenia mogą się zmniejszyć.

O tej stronie:

Autor: Camilla Schreiner - CICERO (Center for International Climate and Environmental Research - Oslo) - Norwegia
1. Recenzent: Andreas Tjernshaugen - CICERO - Norwegia - 2004-01-20
2. Recenzent: Knut Alfsen - Statistics Norway - Norwegia - 2003-09-12
Konsultacja dydaktyczna: Nina Arnesen - Marienlyst school in Oslo - Norwegia - 2004-03-10
ostatnia aktualizacja: 2005-07-29
Tłumaczenie na język polski: Mgr Sebastian Wypych, Dr Anita Bokwa, Uniwersytet Jagielloński, Kraków

Ostatnia modyfikacja: wtorek, 19 czerwiec 2018, 14:00