Encyklopedia Klimatologiczna ESPERE. Skrót od angielskich słów:
ENVIRONMENTAL SCIENCE PUBLISHED FOR EVERYBODY ROUND THE EARTH
ENCYKLOPEDIA ESPERE - menu główne (rozwiń)
dział KLIMAT I ROLNICTWO: PODSTAWY - menu (rozwiń)

Wykorzystanie informacji klimatycznych w zapobieganiu suszom i łagodzeniu ich skutków oraz systemy wczesnego ostrzegania

Kraje dotknięte ekstremalnymi suszami w różnych częściach świata reagują na nie szybko stosując środki nadzwyczajne. Dotychczas jednak były to bardziej odpowiedzi na  skutki suszy - już po fakcie jej wystąpienia, niż próby zapobiegania.

Zwykle we wspomnianych działaniach lekceważono tworzenie odpowiedniego potencjału potrzebnego do radzenia sobie w podobnych sytuacjach w przyszłości. Informacje pochodzące z prognoz długoterminowych i/lub opracowanych prawdopodobnych scenariuszy klimatycznych nie zostały dotychczas włączone do żadnych konkretnych planów działania.

Wykorzystanie informacji klimatycznych

Jednym z głównych zadań gospodarki wodnej jest zminimalizowanie ryzyka w produkcji żywności. Większość zagrożeń spowodowanych jest nieprzewidywalnością warunków pogodowych, których oddziaływanie zmienia się w zależności od użytkowników i regionów basenu Morza Śródziemnego.

W ostatnich dekadach nastąpił silny rozwój klimatologii i metod prognoz klimatycznych. W miarę dalszego rozwoju wspomnianych nauk konieczne jest włączanie danych klimatycznych do procesów planowania i do działań zaradczych. Wymaga to zrozumienia zagadnień wpływu zmienności klimatu na społeczeństwo w danym kraju, regionie, środowisku.

1. Prognozy w Afryce
NOAA
Objaśnienia: 1) miesięczne sumy opadów znacznie poniżej średniej, 2) przedłuża się długotrwała susza w Kenii, 3) przedłuża się krótkotrwała susza, miejscami możliwe niewielkie opady, 4) krótkotrwała susza, 5) przedłuża się susza, ale niewielkie opady możliwe w pn. Maroko, 6) słabe opady spowodowały niedobory opadów w ostatnich 2 tygodniach, 7) deszcze i burze monsunowe spowodują lokalne podtopienia.

Mapa pokazuje prognozę suszy w Maroku i innych częściach Afryki wykonaną przez Centrum Prognoz Klimatycznych (NOAA) z sześciomiesięcznym wyprzedzeniem. Prognoza była poprawna i można by ją przedstawić jako dobry przykład możliwości wykorzystania informacji o klimacie w zapobieganiu negatywnym skutkom takich wydarzeń. W tym celu konieczne by  było, aby taka informacja dotarła do właściwych osób we właściwym czasie.

Opracowanie skutecznych planów dostosowywania się rolnictwa i gospodarki wodnej do warunków  suszy wymaga weryfikacji i polepszenia metod przekazu informacji naukowej do różnych grup społecznych, których te zagadnienia bezpośrednio dotyczą. Informacja ta powinna dotyczyć klimatu, wykorzystania wody, produkcji żywności oraz stosunków i skutków społecznych w danym regionie.

Wśród wielu zagadnień kluczowymi problemami badawczymi są: czy obecne metody przekazu informacji naukowej są skuteczne w informowaniu różnych grup społecznych o zagadnieniach środowiskowych, które ich bezpośrednio dotyczą? Czy możliwe jest zastosowanie metod i strategii zapobiegania suszom i łagodzenia ich skutków na szerszą skalę oraz w innych systemach społeczno-ekonomicznych?

Systemy wczesnego ostrzegania przed suszą

Większość państw jest zwykle nie przygotowana do odpowiedniego radzenia sobie w sytuacji suszy. Typową reakcją polityków lokalnych i krajowych jest raczej "zarządzanie kryzysowe" niż formułowanie i wprowadzanie w życie środków przeciwdziałających zjawiskom ekstremalnym, popularnie określane jako "zarządzanie ryzykiem". Osoby podejmujące decyzje jako powód braku polityki zarządzania ryzykiem podają zwykle brak sprawdzonych metod przewidywania warunków klimatycznych z wystarczającą pewnością i wyprzedzeniem. 

W ostatnich latach wiedza o klimacie śródziemnomorskim znacznie się poszerzyła. Naukowcy  potrafią już przewidzieć z kilkumiesięcznym wyprzedzeniem zmiany niektórych elementów pogody i to z dużym prawdopodobieństwem. Stwarza to możliwości wykorzystania prognoz klimatycznych w gospodarce wodnej, zwłaszcza w planach dotyczących nawadniania. Badania regionalne skupiają się na optymalizacji tradycyjnych systemów produkcyjnych, gdyż są one obecnie podstawą produkcji rolnej w rejonie Morza Śródziemnego. Badania takie mogą jednak być pożyteczne dla opracowań dotyczących globalnych systemów gospodarczych.  

Odpowiednie zastosowanie mechanizmów przekazywania informacji klimatycznej i informacji dotyczącej zagrożeń w poszczególnych działach gospodarki powinno pozwolić regionalnym planistom na ograniczenie spustoszeń związanych z suszami oraz skutków nieprzewidywalności pogody w bardziej sprzyjających okresach. Zintegrowany monitoring klimatyczny (łączący informacje o klimacie, glebach, zasobach wodnych i potencjalnych plonach) jest ważnym elementem strategii adaptacyjnych. Informacja powinna być dobrem publicznym, wystarczającym do obliczenia poziomu ryzyka i podjęcia mądrych decyzji dotyczących przyszłości.

O tej stronie:
Autorzy: Marta Moneo and Ana Iglesias- Universidad Politécnica de Madrid - Hiszpania
1. Recenzent: Alex de Sherbinin - CIESIN, Columbia University - USA
2. Recenzent: Lily Parshall - Goddard Institute for space studies, Columbia University - USA
Konsultacja dydaktyczna: Emilio Sternfeld - Colegio Virgen de Mirasierra - Hiszpania
ostatnia aktualizacja: 12/05/2004
Tłumaczenie na język polski: Mgr Sebastian Wypych, Dr Anita Bokwa, Uniwersytet Jagielloński, Kraków

Ostatnia modyfikacja: czwartek, 15 marzec 2018, 14:38